Kinderopvangtoeslag: vergoeding voor de opvangkosten
Kinderopvangtoeslag is een inkomensafhankelijke vergoeding voor de kosten van geregistreerde kinderopvang. De hoogte hangt af van het inkomen, het aantal kinderen en het aantal opvanguren.

Kinderopvangtoeslag is een van de vier toeslagen en helpt werkende of studerende ouders de kosten van kinderopvang te dragen. De regeling is inkomensafhankelijk en gekoppeld aan het gebruik van geregistreerde opvang.
Wat is kinderopvangtoeslag?
De toeslag is een tegemoetkoming in de kosten van kinderopvang. Het is geen volledige vergoeding: ouders betalen altijd een eigen bijdrage, en kosten boven het wettelijke maximumuurtarief worden niet vergoed. De hoogte hangt af van het gezamenlijke inkomen, het aantal kinderen en het aantal opvanguren.
Voorwaarden
Werk, studie of traject
In de meeste gevallen moeten beide ouders werken, studeren of een traject naar werk volgen. Voor alleenstaande ouders geldt dezelfde eis aan de eigen situatie.
Geregistreerde opvang
De opvang moet geregistreerd zijn in het Landelijk Register Kinderopvang. Dat geldt voor kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang en geregistreerde gastouders. Opvang door familie of vrienden valt er buiten.
Inkomen
Het inkomen bepaalt het vergoedingspercentage. Hoe lager het inkomen, hoe hoger het percentage dat wordt vergoed. Anders dan bij sommige andere toeslagen is er geen harde inkomensgrens waarboven het recht in één keer wegvalt; het percentage daalt geleidelijk met het inkomen mee. Een overzicht van de toetsingsinkomens staat bij de inkomensgrenzen. Of er sprake is van een toeslagpartner is van belang, omdat dan het gezamenlijke toetsingsinkomen telt.
Let op: het aantal vergoede uren is gekoppeld aan de gewerkte uren. Verandert het aantal werkuren of de opvang, dan is het belangrijk dat tijdig door te geven om een terugvordering te voorkomen.
Soorten opvang en het maximumuurtarief
De regeling onderscheidt verschillende vormen van opvang, elk met een eigen maximumuurtarief. Dagopvang voor jongere kinderen, buitenschoolse opvang voor schoolgaande kinderen en gastouderopvang vallen elk onder een eigen tarief. Het maximumuurtarief is het bedrag per uur tot waar de overheid een deel meefinanciert; betaalt een ouder meer per uur dan dat plafond, dan wordt het meerdere niet vergoed en komt het volledig voor eigen rekening.
De combinatie van het soort opvang, het uurtarief van de organisatie en het maximumuurtarief bepaalt dus de werkelijke eigen bijdrage. Twee gezinnen met hetzelfde inkomen kunnen daardoor een verschillend bedrag overhouden, afhankelijk van de tarieven van hun opvang. Een vergelijkbare systematiek van een tegemoetkoming met een eigen bijdrage komt ook terug bij andere regelingen, zoals het kindgebonden budget.
Hoe hoog is de toeslag?
De toeslag vergoedt een percentage van de opvangkosten tot een maximumuurtarief dat jaarlijks wordt vastgesteld. Het percentage daalt naarmate het inkomen stijgt. Omdat zowel het maximumuurtarief als de vergoedingspercentages elk jaar opnieuw worden vastgesteld, geeft een actuele proefberekening bij de Belastingdienst het meest betrouwbare beeld van het te verwachten bedrag.
Het belang van juiste uren
Omdat het voorschot wordt berekend op basis van een schatting van het aantal opvanguren en het jaarinkomen, is de juistheid van die schatting bepalend. Wordt er uiteindelijk minder opvang afgenomen dan opgegeven, of valt het inkomen hoger uit, dan blijkt bij de definitieve berekening dat te veel is uitbetaald. Dat verschil wordt teruggevorderd. Hoe een terugvordering verloopt, staat beschreven op de pagina toeslagen terugbetalen.
Het tijdig doorgeven van veranderingen — een ander aantal werkuren, een wijziging van opvang, een nieuwe baan of een veranderde gezinssituatie — houdt het voorschot in lijn met de werkelijkheid. Dat beperkt zowel het risico op een terugvordering als de kans dat er juist te weinig wordt uitgekeerd.
Samenhang met andere regelingen
De kinderopvangtoeslag staat naast de andere ondersteuning die ouders kunnen ontvangen. Een huishouden dat opvang gebruikt, kan tegelijkertijd recht hebben op het kindgebonden budget, een algemene bijdrage in de kosten van kinderen. Beide regelingen hebben een eigen toets, maar werken met hetzelfde toetsingsinkomen. Of er een toeslagpartner is, beïnvloedt bij beide regelingen welke inkomens worden samengeteld. De gedeelde begrippen — zoals voorschot, definitieve berekening en toetsingsinkomen — staan toegelicht in de begrippenlijst.
Aanvragen en wijzigen
De aanvraag verloopt via Mijn toeslagen met DigiD; de stappen staan op de pagina toeslag aanvragen. Omdat de toeslag op een schatting van uren en inkomen is gebaseerd, is het belangrijk wijzigingen tijdig door te geven. Zie ook toeslag stopzetten.